Tiêu Chí Chọn Kit Real-time PCR ASFV Cho Phòng Thí Nghiệm 2026
Thị trường có hàng chục kit Real-time PCR ASFV với giá từ 80k đến 250k VNĐ/test. Chọn sai = tốn tiền, false negative, ảnh hưởng uy tín PTN. Bài viết tổng hợp 8 tiêu chí khoa học giúp mày chọn đúng kit, kèm bảng so sánh các option phổ biến tại Việt Nam.
Mục lục:
– 8 tiêu chí phải có
– Tiêu chí nice-to-have
– Bảng so sánh option phổ biến VN
– Cách validate kit mới mua
– FAQ
8 tiêu chí khoa học PHẢI có
1. Gene target đúng chuẩn WOAH
Kit phải nhắm vào gene bảo tồn cao của ASFV. Khuyến nghị WOAH:
- Primary: gene p72 (B646L) — King et al. 2003 hoặc cải tiến
- Secondary (confirm): gene p30 (CP204L)
❌ Tránh kit nhắm vào gene variable (vd ORF B602L) → có thể miss strain mới.
→ Đọc kỹ specification — yêu cầu vendor cung cấp sequence target gene.
2. LOD (Limit of Detection) ≤ 10 copies/μL
LOD = nồng độ thấp nhất phát hiện được với 95% confidence.
| LOD | Đánh giá |
|---|---|
| 1-5 copies/μL | ⭐⭐⭐⭐⭐ Excellent (premium) |
| 5-10 copies/μL | ⭐⭐⭐⭐ Good (chuẩn WOAH) |
| 10-50 copies/μL | ⭐⭐⭐ Acceptable |
| >50 copies/μL | ❌ Không đạt chuẩn |
→ Đề nghị vendor cung cấp LOD validation report với probit analysis.
3. Internal Control (IC) tích hợp
BẮT BUỘC có IC để:
– Phát hiện inhibition (false negative)
– Kiểm tra tách chiết đã thành công
– Validate run
Loại IC tốt:
– Exogenous IC (DNA tổng hợp) — spike vào lúc tách chiết → check toàn bộ workflow
– Endogenous IC (β-actin lợn) — confirm có DNA lợn (tránh nhầm mẫu)
❌ Kit không có IC → loại ngay.
4. Độ đặc hiệu (Specificity) >99%
Kit phải KHÔNG amplify với:
– CSFV (cùng họ Pestivirus → genome khác nhưng có thể cross-react)
– PRRSV
– PCV2
– Pseudorabies virus (PRV)
→ Yêu cầu vendor cung cấp cross-reactivity test report.
5. Tương thích máy qPCR phổ biến
Kit phải chạy được trên ≥3 máy:
– ✅ Bio-Rad CFX96 (FAM, HEX)
– ✅ ABI 7500/7500 Fast
– ✅ Roche LightCycler 480/96
– ✅ Agilent AriaMx
– ✅ ThermoFisher QuantStudio
❌ Kit chỉ chạy 1 hãng máy → khóa vendor, tránh.
6. Master Mix có dUTP/UNG
Hệ thống dUTP/UNG chống carryover contamination:
– dUTP thay thế dTTP trong amplicon
– UNG degrade dU-containing amplicon từ run trước trước khi PCR mới
→ Yêu cầu kit có hệ thống này, đặc biệt với PTN throughput cao.
7. Hot-start polymerase
Hot-start Taq tránh non-specific amplification ở nhiệt độ thấp. Loại tốt:
– Antibody-mediated (kích hoạt 95°C × 5 phút)
– Chemical modification (kích hoạt 95°C × 10-15 phút)
❌ Tránh non-hot-start (free Taq) — primer-dimer cao.
8. Chứng nhận chất lượng quốc tế
Kit nên có ít nhất 1 trong:
- ✅ CE-IVD (EU In-Vitro Diagnostic) — chuẩn châu Âu
- ✅ ISO 13485 (manufacturer)
- ✅ WOAH approval — official ref lab approval
- ✅ FDA cleared (rất hiếm cho thú y)
- ✅ NMPA (China) — chuẩn TQ
- ✅ KFDA (Hàn Quốc)
→ Kit không có certification = chỉ “research use only” (RUO), không dùng cho diagnostic official.
Tiêu chí nice-to-have
Nếu ngân sách cho phép, ưu tiên kit có:
✅ Lyophilized format (đông khô) — bảo quản nhiệt độ phòng, ship dễ
✅ Single-tube — gộp Master Mix + Primer/Probe + IC → giảm pipetting error
✅ 96-well stripe format — phù hợp tách chiết tự động
✅ Positive Control DNA kèm theo — không phải mua riêng
✅ Multiplex option (3-in-1 với CSFV/PRRS) — future-proof
✅ Free online software đọc Ct + auto-interpret kết quả
✅ Hỗ trợ kỹ thuật tiếng Việt + đào tạo
Bảng so sánh option phổ biến tại VN
| Kit | Xuất xứ | LOD | Cert | Multiplex | Giá/test | Phù hợp |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Genesig ASFV | UK (Primer Design) | 5 copies | CE-IVD | ✅ | $$$$ | Lab tham chiếu |
| Ingenasa INgezim | Spain | 10 copies | CE-IVD | ❌ | $$$$ | PTN châu Âu |
| Bionote | Korea | 8 copies | KFDA | ✅ | $$$ | Lab thú y VN (phổ biến) |
| Median Diagnostics | Korea | 10 copies | KFDA | ✅ | $$$ | Lab nhà nước VN |
| GenoType (LiveBioPharm) | China | 15 copies | NMPA | ❌ | $$ | Lab quy mô nhỏ |
| Custom (lab tự pha) | Local | Variable | Không | Custom | $ | Research only |
(Chú thích: $ = rẻ nhất, $$$$ = đắt nhất)
Khuyến nghị theo quy mô:
- PTN nhỏ <500 mẫu/năm: Genesig hoặc Bionote singleplex
- PTN vừa 500-2000: Bionote / Median multiplex
- PTN lớn / Lab tham chiếu: Genesig CE-IVD + multiplex
Cách validate kit mới mua
Khi mua kit mới, validate trước khi đưa vào diagnostic routine:
Bước 1: Test với panel reference
- 10 mẫu dương tính đã biết (ASFV PCR positive)
- 10 mẫu âm tính khỏe mạnh
- Tính sensitivity + specificity (kỳ vọng >95% cả 2)
Bước 2: Dilution series
- Pha loãng positive control: 10⁶, 10⁵, 10⁴, 10³, 10², 10¹ copies/μL
- Chạy mỗi level 3 lần
- Tính LOD bằng probit analysis (level mà 95% replicates dương tính)
Bước 3: Cross-reactivity
- Test với mẫu CSFV+, PRRS+, PCV2+ → KHÔNG được amplify
- Test với mẫu lợn khỏe mạnh → KHÔNG được amplify
Bước 4: Reproducibility
- Cùng mẫu, 5 ngày khác nhau, 3 người khác chạy
- Tính CV của Ct value (kỳ vọng <5%)
→ Pass cả 4 bước → kit OK đưa vào routine.
FAQ
Có kit nội địa Việt Nam không?
Có 1-2 kit nội địa (NAVET, AVAC, Trường Đại học Nông Lâm…) nhưng chất lượng đang phát triển, chưa đạt chuẩn international.
Kit RUO (research use only) dùng cho diagnostic được không?
Không nên. RUO không phải IVD → kết quả không có giá trị pháp lý khai báo dịch. Diagnostic phải dùng kit CE-IVD hoặc FDA.
Mua kit lyophilized hay liquid?
Lyophilized tốt hơn ở VN vì:
– Bảo quản nhiệt độ phòng (đỡ phụ thuộc tủ lạnh)
– Vận chuyển không cần đá khô
– Hạn dùng dài hơn (2-3 năm)
Nhược điểm: phải reconstitute trước khi dùng.
Có cần Positive Control DNA riêng không?
Có. Một số kit không tặng kèm. Mua riêng Positive Control giúp:
– Validate kit
– Monitor performance theo thời gian
– Training nhân viên
Master Mix qPCR universal có dùng được không?
Được, nếu master mix là probe-based + hot-start. Tuy nhiên phải tự pha primer/probe + optimize cycling. Mua kit all-in-one tiện hơn.
Kết luận
8 tiêu chí phải có:
- ✅ Target gene chuẩn (p72)
- ✅ LOD ≤ 10 copies/μL
- ✅ Internal Control tích hợp
- ✅ Độ đặc hiệu >99%
- ✅ Tương thích đa máy qPCR
- ✅ dUTP/UNG system
- ✅ Hot-start polymerase
- ✅ Chứng nhận quốc tế
Mua kit đáp ứng cả 8 → an tâm về kết quả diagnostic.
💼 Đang muốn mua kit Real-time PCR ASFV cho PTN?
Baesan phân phối kit Bionote, Median, Genesig chính hãng — kèm validation report + đào tạo.
📞 0357 76 49 68 | 💬 Zalo
